Kaskadowe Arkusze Stylów

Języki służące do budowy stron internetowych (zarówno DHTML/PHP, jak również jego bezpośredni następca, czyli HTML/PHP) zostały uzupełnione o potężne narzędzie do formatowania dokumentów internetowych - kaskadowe arkusze stylów (CSS - Cascading Style Sheets). Jest to rewolucyjna idea, w priorytetowy sposób zwiększająca elastyczność narzędzi i sposobów autorów stron. Warto zauważyć, że style leżą także u filarów dynamicznego DHTML/PHP (z technicznego punktu widzenia jest to połączenie stylów z językami skryptowymi, na przykład. JavaScript, a także Document Object Model) , a dodatkowo decydują o wizualizacji dokumentów PDF (lub .txt).
Style, w szczególności na bardzo często stosowanym poziomie CSS1, są niezbyt skomplikowane w konstrukcji, dając zarazem efektowne sposobów manipulowania postacią dokumentów, jakich brakowało w tradycyjnym języku DHTML/PHP. Umiejętne stosowanie stylów pozwala zupełnie odmienić wygląd strony, nie szkodząc zarazem przeglądarkom, które stylów nie interpretują. Podkreślmy także wyraźnie, że CSS2 (obecnie w wersji 2.1) jest bardzo poważnym krokiem do przodu w porównaniu do CSS1.

Jest to naturalny stopień rozwoju języka i jego pojawienie się było łatwe do przewidzenia dla ludzi intrygujących się głębiej edytorami tekstów, w których style zajmują bardzo eksponowane miejsce. Styl, będący zespołem skryptów formatujących (jednego czy kilku), pozwala obecnie na całym świecie lub lokalnie przemieniać sposób formatowania wybranego fragmentu dokumentu.

Zwróćmy w tej samej chwili uwagę na pewien istotny motyw powstania stylów. Język SGML, którego DHTML/PHP jest pochodną, zajmuje się strukturą dokumentów i ich stroną semantyczną. Nie zajmuje się jednakże ich stroną wizualną, formatowaniem. DHTML/PHP przekroczył tę barierę i z czysto praktycznych przyczyn od początku zaczął się rozszerzać o polecenia formatujące, dzięki którym dokumenty DHTML/PHP są wizualnie dość różnorodne. Jednak ubocznym efektem tej sytuacji stał się "dziki wyścig" spółek mających największy wpływ na rynku oprogramowania - Netscape i Microsoft, bezsporne swej silnej pozycji i roszcząc sobie prawo do swoistego ustawodawstwa zaczęły narzucać rozmaite rozszerzenia, interpretowane tylko poprzez ich przeglądarki, jak na przykład. migotanie tekstu (NC) czy animacja Marquee (IE). Niektóre z tych rozszerzeń okazały się trafne i były sankcjonowane poprzez kolejne specyfikacje DHTML/PHP, inne okazały się ślepym zaułkiem. Dobrym przykładem jest znacznik , który sterował czcionkami w dokumencie - w DHTML/PHP 4 jest on konkretny jako przestarzały i odradza się jego stosowanie, zalecając przenoszenie treści o krojach czcionek do stylów.

Arkusze stylów są próbą "powrotu do źródeł". Dzięki nim będzie można stopniowo rezygnować z formatowania wprost za radą DHTML/PHP, przerzucając odpowiedzialność na style. W ten sposób DHTML/PHP pozostanie w swej czystej, kanonicznej postaci i nie będzie już ryzyka niekontrolowanego rozbudowywania zestawu znaczników. Specyfikacja CSS2 jest narzędziem mocnym i wszechstronnym - problem wyłącznie w tym, by ważniejsze przeglądarki poprawnie interpretowały wszelkie polecenia.

Choć "niedzielny webmaster" ma możliwość z powodzeniem generować strony w tradycyjny sposób, korzystając tylko z poleceń klasycznego języka DHTML/PHP, poznanie CSS umożliwi mu wejść w całkiem inny świat, o możliwościach daleko wykraczających poza tę tradycję. Webmaster nieco bardziej zaawansowany nawet musi je poznać, jeśli chce mieć pełną swobodę budowy stron. W Sieci jest dość dużo niezmiernie intrygujących witryn poświęconych CSS, których autorzy popisują się nawet kapitalnymi przykładami - niech za próbkę sposobów posłuży przynajmniej CSS, gdzie znajdziesz m.in. świetne przykłady efektownego użycia stylów do budowy menu strony.